Қазақстан мен Еуропа одағы арасында виза беру тәртібі жеңілдеуі мүмкін. Келіссөздер басталып кетті. Бұл туралы Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың Самарқанға сапары барысында айтылды. Тарихи шахарда қос бірдей маңызды іс-шара өтпек. «Орталық Азия – Еуропа Одағы» саммиті мен «Жаһандық климат сын-қатерлері кезеңіндегі Орталық Азия» халықаралық конференциясы. Жиында аймақ елдері мен кәрі құрлықтың бірлескен бастамалары талқыға түседі. Толығырақ тілшіміз тарқатады.
Самарқанд. Тарихы терең шығыстың жаухары. Мемлекет басшысын әуежайда Өзбекстан Премьер-министрі Абдулла Арипов қарсы алды.
Президент әуелі екіжақты кездесулер өткізді. Еуропалық Кеңес президенті Антониу Коштамен ынтымақтастықты нығайту мәселесі талқыланды. Орталық Азия елдері Еуропаның ірі сауда серіктесі. Аймақпен тауар айналымының 80 пайызы Қазақстанға тиесілі. Былтыр біздің ел одақпен 50 млрд долларға сауда жасаған. Еліміз негізінен мұнай, газ, уран экспорттайды. Әрі кәрі құрлық – Қазақстанның басты инвестициялық серіктесі. Соңғы 20 жылда экономикамызға 200 млрд доллар құйған. Байланысты бекемдеуге мүмкіндік мол дейді экономист.
Бауыржан Ысқақ, экономист:
Қазақстан да, Өзбекстан да қазіргі уақытта Еуропа одағымен тиімді байланыс жасай отырып, бірінші кезекте - инвестиция, екіншіден, қаржылай ағындардың көп келуіне, яғни қаржылық институттардың ашылуына мүдделі. Одан кейін екі арадағы ғылым-білім байланыстарының артуы. Өйткені бізде де Өзбекстан мемлекетінде де қазіргі уақытта өнеркәсіп салалары дамып жатыр. Ал өнеркәсіп саласын дамытатын жоғары білікті кадрлар.
Қасым-Жомарт Тоқаев Еуропалық комиссия Президенті Урсула фон дер Ляйенмен де кездесті. Тараптар виза беру тәртібін жеңілдету жөніндегі келіссөздерді оң бағалады. Мемлекет басшысы Қазақстанның Еуропамен ынтымақтастығының төрт басым бағытын атады. Энергетика, өнеркәсіп, көлік-логистика мен цифрлық технологиялар. Урсула фон дер Ляйен Президент Тоқаевты сирек металдардың ірі кен орнының табылуымен құттықтады.
Еуроодақ Орталық Азиямен серіктестікті нығайтып, «Жаһандық қақпа» бастамасы аясында сауданы көбейтуді көздейді. Бұл ретте Транскаспий халықаралық көлік бағыты стратегиялық маңызға ие.
Музаффар Хамдамов, кәсіпкер:
Орталық Азия елдері үшін тығыз әріптестік қарым-қатынаста бірлесе әрекет етудің тиімділігі орасан. Мәселен, логистиканы алайық, алыс жақын шет мемлекеттерге өнім импорттау немесе экспорт жайы. Осы ретте, әсіресе, Еуропа нарығына шығу бойынша жақын көршіміз Қазақстанмен ынтымақтастығымыз аса маңызды.
Негізгі басқосулар ертеңге жоспарланған. Жиынның қорытындысы Самарқанд форумының қорытынды құжаты болмақ. Сондай-ақ өңірдің «жасыл» даму тұжырымдамасы таныстырылады.
Шерхан Жамбылұлы
